Projektligji, homoseksualët në Shqipëri do të mbajnë poste publike

Homoseksualët në Shqipëri mund të zgjidhen, të emërohen në poste publike apo të merren me politikë. Kjo është parashikuar në projektligjin “Për mbrojtjen nga diskriminimi”, i depozituar së fundi në Kuvend nga pesë deputetë të Grupit Parlamentar të Partisë Demokratike dhe një deputet i LSI-së. Drafti i firmosur nga Mark Marku, Raimonda Bulku, Paulin Sterkaj, Selami Xhepa, Viktor Gumi e Nasip Naço nuk parashikon në asnjë nen të tijin ligjërimin e martesave brenda gjinisë, ashtu sikurse ka premtuar pak kohë më parë kryeministri Berisha. Por ajo që sjell ky projektligj është mundësia që i krijohet kësaj kategorie për t’u zgjedhur apo emëruar në poste publike.

“Pjesëmarrja në politikë. Ndalohet diskriminimi në ushtrimin e së drejtës për të zgjedhur, për t’u zgjedhur dhe për t’u emëruar në një detyrë publike”, - shkruhet në Nenin 9 të draftit për mbrojtjen nga diskriminimi. Ndërkaq, Berisha, megjithëse deklaroi pak muaj më parë se në Shqipëri do të ligjërohen martesat brenda gjinisë, kjo nuk është parashikuar në këtë projekt.

Projektligji “Për mbrojtjen nga diskriminimi” ka si qëllim “të parandalojë dhe të ndëshkojë të gjitha format e diskriminimit sipas fushave konkrete, për shkaqe që kanë të bëjnë me gjininë, racën, ngjyrën, etninë, gjuhën, identitetin gjinor, orientimin seksual, besimet politike, fetare ose filozofike, statusin ekonomik, arsimor, shoqëror, shtatzëninë, përkatësinë e përgjegjësinë prindërore, moshën, gjendjen familjare ose martesore, gjendjen civile, vendbanimin, statusin shëndetësor, predispocione gjenetike, paaftësinë, përkatësinë në një grup të veçantë ose për çdo shkak tjetër”.

Për hartimin e këtij ligji është marrë në konsideratë edhe projekt-direktiva e Këshillit të Europës e 2 korrikut 2008 mbi implementimin e principeve të trajtimit të barabartë midis personave, pavarësisht nga feja, ose besimi, paaftësia, mosha ose orientimi seksual. Ky projektligj merr përsipër të mbrojë individë që i përkasin një grupi të veçantë, ndjehen të veçantë dhe kanë nevojë të respektohen si gjithë të tjerët. Diskriminimi në bazë të këtij projektligji është çdo dallim, përjashtim, kufizim apo preferencë bazuar në cilëndo arsye që ka si qëllim apo pasojë pengesën apo bërjen të pamundur të ushtrimit në të njëjtën mënyrë me të tjerët të të drejtave e lirive themelore të njohura në Kushtetutën e Shqipërisë.

Diskriminimi përfshin të gjitha format e diskriminimit, të tilla si: diskriminim të drejtpërdrejtë ose të tërthortë, diskriminim për shkak të shoqërimit, diskriminim për më shumë se një arsye, ngacmim, udhëzim për të diskriminuar, ose mohimi i një përshtatjeje të arsyeshme. Ngacmim është ajo formë diskriminimi që ka për qëllim apo efekt cenimin e dinjitetit të personit dhe krijimin e një mjedisi frikësues, armiqësor, përçmues, poshtërues a ofendues për atë person, si dhe në rastin e një trajtimi më pak të favorshëm, i kryer si rezultat i kundërshtimit ose i mosnënshtrimit nga ana e personit të cenuar ndaj një sjelljeje të tillë.


Projektligji parashikon ngritjen e institucionit të Komisionerit për Mbrojtjen e Barazisë

Në bazë të këtij drafti është parashikuar ngritja e një institucioni të veçantë, Komisioneri për Mbrojtjen e Barazisë, i cili do të shqyrtojë të gjitha ankesat që kanë të bëjnë me personat e veçantë, që lidhet me diskriminimin që parashikohen në nenin 1 të këtij projekti. Komisioneri do të ndihmohet nga të paktën një zv.komisioner dhe tre ekspertë. Komisioneri zgjidhet nga Kuvendi me një shumicë të thjeshtë të deputetëve dhe ka një mandat pesëvjeçar. Në Nenin 26 është përcaktuar se “komisioneri paraqet një raport të paktën një herë në vit përpara komisioneve të Kuvendit”.

Në projekt është parashikuar që komisioneri të jetë i pavarur në ushtrimin e detyrës dhe t’i nënshtrohet vetëm Kushtetutës dhe ligjit. Paga e komisionerit barazohet me atë të gjyqtarit të Gjykatës së Lartë. Paga e zëvendëskomisionerit është 80% e pagës së komisionerit. Komisioneri zgjidhet nga shumica e thjeshtë e anëtarëve të Kuvendit. Kandidatët për komisioner i propozohen Kuvendit nga një deputet, një grup deputetësh, si dhe nga organizata të shoqërisë civile. Para marrjes së detyrës komisioneri bën betimin para Kuvendit dhe betohet për mbrojtjen e barazisë në përputhje me Kushtetutën e Shqipërisë.

Më tej në projektligj parashikohen kushtet që duhet të përmbushë një kandidat për komisioner. Ai duhet të ketë cilësi të larta morale e veprimtari të shquar në komunitet, të ketë një diplomë universitare, të paktën 10 vjet përvojë në fushën e mbrojtjes së të drejtave të njeriut, të mos jetë i dënuar me vendim të formës së prerë për kryerjen e një vepre penale, të mos jetë deputet dhe të mos jetë të pakën vitin e fundit anëtar i organeve drejtuese të një partie.

ndiq nyjen

Në Nenin 10 të projektligjit “Për mbrojtjen nga diskriminimi” parashikohet ndalimi i diskriminimit në rastin e ushtrimit të së drejtës së besimit. “Ndalohet diskriminimi lidhur me ushtrimin e së drejtës dhe lirisë së ndërgjegjes e të fesë, veçanërisht, kur ka të bëjë me shprehjen e tyre nëpërmjet fjalëve ose paraqitjes”, - shkruhet në pikën e parë të këtij neni. Më poshtë parashikohet kufizimi i kësaj të drejte vetëm për arsye të sigurisë kombëtare.

“Përbëjnë përjashtim dispozitat e përgjithshme ligjore ose nënligjore, të cilat janë të domosdoshme për sigurinë publike, për identifikimin e personave për shkak të një interesi legjitim shtetëror, për parandalimin apo ndjekjen e veprave penale, ose kur elemente të paraqitjes janë të lidhura me detyrime që burojnë nga rregullat për ushtrimin e profesionit dhe funksione të ndryshme publike e private”, - shkruhet në pikën 2 të këtij neni.

Ndërsa në Nenin 17 të këtij drafti parashikohet e drejta e çdo njeriu, pavarësisht besimit apo fesë për të ndjekur shkollën. “Ndalohet t’i refuzohet një personi ose një grupi personash pranimi në një institucion arsimor publik”, - shkruhet në pikën dy të Nenit 17.